×

Karanlıktan Aydınlığa uzanan yol: İsmet Özel

Türk edebiyatının önemli şair ve düşünürlerinden biri olan İsmet Özel, yalnızca şiirleriyle değil aynı zamanda ortaya koyduğu fikirlerle de dikkat çeken bir isimdir. Onun düşünce dünyası, hayatının farklı dönemlerinde geçirdiği değişimlerle şekillenmiştir. Bu değişim, İsmet Özel’i hem edebiyat hem de fikir alanında Türkiye’de önemli bir konuma taşımıştır. Kullandığı ağır ve süslü dil onu sadece hoş görünmek için değil yaşadığı çağın politik, toplumsal ve kültürel gerilimlerine karşı geliştirdiği düşünsel bir tavrın da yansımasıdır.

19 Eylül 1944’te Kayseri’nin Düvenönü semtinde doğan İsmet Özel, hem Türk edebiyatı hem de İslam düşünce dünyası içinde kendine özgü bir yer edinmiş önemli bir isimdir. Babasının işi nedeniyle farklı şehirlerde yaşamak zorunda kalması, onun çocukluk ve gençlik döneminde sürekli değişen çevrelerle karşılaşmasına yol açmış; bu durum farklı insanları, kültürleri ve hayat tarzlarını daha erken yaşlarda tanımasına imkân sağlamıştır. Bu hareketli ve değişken yaşam, sadece bir biyografik detay olarak kalmamış, aynı zamanda onun düşünce dünyasının şekillenmesinde de etkili olmuştur. İlerleyen yıllarda benimsediği fikirlerin arka planında belirleyici bir rol oynadağını göreceğiz.

İlkokulunu Kastamonuda okumuş, ortaokul ve lise birinci sınıfı Çankırıda okumak zorunda kalmıştır. geriye kalan lise eğitimini Ankarada Gazi Lisesinde tamamlamıştır. Üniversite eğitimini aynı şekilde Ankarada okuyan Özel, Ankara Üniversitesi siyasal bilimler fakültesinden mezun olmuştur.

Üniversite yılları İsmet Özel için hem düşünsel hem de siyasi açıdan oldukça yoğun bir dönem olmuştur. Arkadaşlarıyla birlikte “Fikir Kulübü”nü kurması, onun fikir üretme ve tartışma ortamlarına olan ilgisini gösterir. Bu süreçte sosyalist düşünceyle tanışarak Türkiye İşçi Partisi’ne katılmış, böylece sadece düşünsel değil, aktif bir toplumsal çizgi de benimsemiştir. Aynı yıllarda “Dönüşüm” adlı dergide yer alması ve derginin dağıtımında aktif rol üstlenmesi, fikirlerini hayatın içine taşıma isteğini ortaya koyar. Sendikal faaliyetler, eylemler ve şiir çalışmalarıyla geçen bu yoğun dönemin ardından 1966’da “Geceleyin Bir Koşu” adlı ilk şiir kitabını yayımlamış, aynı yıl askerlik görevi nedeniyle üniversite hayatını bırakmak zorunda kalmıştır.

Terhis olduktan sonra iş için İstanbula gitti. İlk zamanlarda  Meydan Larousse Ansiklopedisinde çalıştı ardından Eros Cinsel Bilgiler Ansiklopedisi nde sekreterlik görevinde bulundu. 1969’da “Evet, İsyan” şiiri ni yayımladı 1 sene sonra ise 2 arkadaşı ile birlikte “Halkın Dostları dergisini” çıkardı lakin sonrasında dergi kapatıldı.

Kısa bir süre sonra Ankara’ya döndü Mühendislik Haber dergisinde çalışmaya başladı 1971 muhtırasında derginin yöneticileri tutuklanınca dergi kapatıldı.

1971 yılında sıkıyönetim döneminde yaşanan gelişmeler, İsmet Özel’in düşünce dünyasında önemli bir sorgulama sürecine yol açmıştır. Bu süreçten sonra Hacettepe Üniversitesi Fransız Dili ve Edebiyatı Bölümüne yerleşmiştir. 1974 yılında ise “Diriliş” dergisinde yayımladığı “Amentü” şiiri, onun İslam düşüncesine yönelişinde bir dönüm noktası olmuştur.

İsmet Özel, İslam’ı yalnızca bireysel bir inanç sistemi olarak değil, insanın hayatını bütünüyle kuşatan bir varoluş ve düzen anlayışı olarak görmüştür. Ona göre İslam, sadece ibadetlerden oluşan bir din değil; aynı zamanda insanın düşünme biçimini, toplumsal ilişkilerini ve medeniyet tasavvurunu belirleyen kapsamlı bir hakikat çerçevesidir.

1976 yılı İsmet Özel’in hayatında hem kişisel hem de mesleki açıdan önemli bir dönüm noktası olmuştur. Bu yıl evlenmiş ve aynı zamanda Ticaret Bakanlığında müsteşarlık görevine getirilmiştir. Ancak bu görevde uzun süre kalmayarak bürokratik bir kariyer yerine yazarlığı tercih etmiş, kendi düşünce dünyasını daha özgür bir şekilde ifade edebileceği alana yönelmiştir. 1977’den itibaren Yeni Devir Gazetesi’nde yazılar kaleme almaya başlaması, onun fikirlerini daha geniş bir kitleyle buluşturma çabasının bir yansımasıdır. Daha sonraki yıllarda ise Milli Gazete’de yazılarını sürdürerek düşünsel üretimini farklı mecralarda devam ettirmiştir.

1988–1994 yılları arasında İsmet Özel, Çıdam Yayınları’nı kurarak hem kendi düşünce dünyasını hem de edebiyat anlayışını daha sistemli bir şekilde ortaya koyma imkânı bulmuştur. 1991 yılında Dünya Şairler Kongresi kapsamında verilen Uluslararası Yunus Emre Ödülü’ne layık görülmesi, onun şiir ve düşünce alanındaki etkisinin uluslararası düzeyde de karşılık bulduğunu göstermektedir. 1990’lı yıllarda çeşitli televizyon programlarına katılarak fikirlerini daha geniş kitlelerle paylaşmış, aynı dönemde Yeni Şafak ve Milli Gazete gibi yayın organlarında yazılarını sürdürmüştür. 2005’te Türkiye Yazarlar Birliği tarafından verilen Üstün Hizmet Ödülü ile de edebiyat ve düşünce hayatındaki katkıları resmî olarak takdir edilmiştir. 2007 yılında İstiklal Marşı Derneği’ni kurarak düşünsel çizgisini kurumsal bir yapıya taşımış, 2013 yılında ise son şiiri olan “Sesli Gemi”yi yayınlayarak şiir serüvenine önemli bir kapanış eklemiştir.

İsmet Özel, edebiyat hayatını yalnızca şiir üretimiyle sınırlı bırakmamış; zamanla düşünce dünyasını İslam ekseninde yeniden inşa ederek fikir hayatında farklı bir çizgi oluşturmuştur. Onun eserleri ve düşünsel dönüşümü, modern dünyaya karşı İslami bir bilinç ve duruş arayışının edebiyattaki yansımaları olarak değerlendirilebilir. Bu yönüyle Özel, sadece bir şair değil, aynı zamanda inanç merkezli bir bakış açısını savunan ve bunu hayatının merkezine yerleştiren bir fikir adamı olarak hem Türk Hem de İslam edebiyatında kalıcı bir iz bırakmıştır.

Paylaş: